Vệ sinh bồn cầu đúng cách, tẩy ố vàng, cặn vôi, két nước và những chất không được trộn

Vệ sinh bồn cầu đúng cách là làm sạch hằng tuần cả lòng bồn, mặt dưới vành trong, lỗ thoát, nắp, bệ ngồi và chân bồn, dùng chất tẩy rửa chuyên dụng cho bồn cầu và chổi cọ mềm. Vết ố vàng và cặn vôi quanh mực nước cần chất tẩy có tính axit nhẹ, ngâm đủ lâu rồi mới chà. Quy tắc quan trọng nhất: không bao giờ trộn nước tẩy javel (chứa clo) với chất tẩy có axit hoặc amoniac, vì hỗn hợp sinh ra khí độc.

Chuẩn bị trước khi làm

• Găng tay cao su dài cổ, kính bảo hộ nếu dùng chất tẩy mạnh.
• Mở cửa, bật quạt hút trước khi dùng hoá chất.
• Một loại chất tẩy mỗi lần. Muốn đổi sang loại khác, xả nước nhiều lần cho sạch loại trước.
• Chổi cọ bồn cầu đầu mềm có phần uốn để luồn vào dưới vành, và khăn riêng chỉ dùng cho bồn cầu.
• Không dùng bàn chải sắt, giấy nhám, bột chà thô: làm xước lớp men, bồn cầu bám bẩn nhanh hơn về sau.

Các bước vệ sinh lòng bồn

1. Xả nước một lần để làm ướt lòng bồn.
2. Bôi chất tẩy dưới vành trong, để chất tẩy chảy dọc xuống lòng bồn. Chất lỏng dạng gel bám thành tốt hơn dạng nước.
3. Chờ theo thời gian ghi trên nhãn sản phẩm để chất tẩy tác dụng.
4. Cọ mặt dưới vành trong trước, đây là chỗ bám bẩn và cặn nhiều nhất nhưng nhìn từ trên không thấy. Luồn đầu chổi vào từng đoạn, cọ quanh các lỗ xả nhỏ.
5. Cọ lòng bồn từ trên xuống, cọ kỹ vùng mực nước và miệng lỗ thoát.
6. Đóng nắp rồi xả nước. Một nghiên cứu của Đại học Colorado Boulder công bố năm 2022 ghi nhận xả bồn cầu khi mở nắp tạo luồng hạt nước li ti bay lên cao khỏi bồn; đóng nắp giúp hạn chế phát tán.
7. Rửa chổi bằng nước xả, để khô trước khi cắm lại vào hộp đựng.

Tẩy ố vàng và cặn vôi

Vệt vàng nâu quanh mực nước, vệt chảy dài từ lỗ xả thường là cặn khoáng (canxi, sắt) từ nước cứng hoặc nước giếng, kết hợp với nước tiểu. Chất tẩy clo làm trắng bề mặt nhưng không hoà tan cặn khoáng. Cần chất có tính axit:

• Chất tẩy bồn cầu có tính axit bán sẵn: làm theo hướng dẫn trên nhãn, thường bôi lên vết ố, để một lúc rồi chà.
• Giấm trắng hoặc axit citric: nhẹ hơn, hợp cặn mỏng. Hạ bớt mực nước trong lòng bồn (khoá van cấp, xả một lần), đổ dung dịch ngập vết ố, ngâm lâu, rồi chà.
• Cặn dày cứng: ngâm nhiều lần; có thể dùng miếng đá bọt chuyên dụng cho sứ, luôn giữ ướt khi chà và thử ở chỗ khuất trước.

Sau khi dùng chất tẩy axit, xả nước nhiều lần cho sạch rồi mới dùng loại khác.

Những chất tuyệt đối không trộn

Theo VnExpress (bài về các cặp chất tẩy rửa nguy hiểm khi trộn), chất tẩy trắng chứa clo trộn với các chất khác có thể giải phóng khí clo, chỉ cần một lượng nhỏ cũng gây hại hô hấp và mắt. Các hướng dẫn an toàn của nhà sản xuất nước tẩy javel cũng ghi không hoà trộn javel với sản phẩm có axit hoặc amoniac.

Cụ thể trong nhà tắm:

• Javel + chất tẩy bồn cầu có axit: sinh khí clo.
• Javel + amoniac (một số nước lau kính, và nước tiểu đọng lâu cũng có amoniac): sinh khí cloramin.
• Javel + giấm: giấm là axit, cũng sinh khí clo.

Nếu lỡ trộn và thấy mùi hắc, cay mắt, ho: ra khỏi phòng ngay, mở cửa cho thoáng, không quay lại cho đến khi hết mùi. Nếu khó thở, đau ngực, đi cấp cứu hoặc gọi 115.

Vệ sinh két nước

Két nước ít bẩn hơn lòng bồn nhưng có thể đóng cặn và rêu nếu nước giếng hoặc bồn chứa bẩn.

1. Khoá van cấp nước, xả hết nước trong két.
2. Mở nắp két, đặt nắp lên khăn ở chỗ an toàn vì nắp sứ dễ vỡ.
3. Lau thành két bằng khăn và nước sạch, cọ cặn bằng bàn chải mềm.
4. Kiểm tra gioăng cao su ở đáy van xả: cứng, nứt, biến dạng là nguyên nhân làm nước rỉ liên tục xuống lòng bồn.
5. Lắp lại, mở van cấp, thử xả.

Không thả viên tẩy chứa clo vào két. Theo tài liệu của Fluidmaster, hãng sản xuất bộ xả két nước, viên thả chứa clo hoặc chất tẩy mạnh trong két nước làm hỏng các linh kiện cao su. Gioăng hỏng sẽ gây chảy nước liên tục, xem cách xử lý ở bài bồn cầu bị chảy nước liên tục.

Vệ sinh nắp, bệ ngồi và chân bồn

• Bệ ngồi và nắp: lau cả mặt trên, mặt dưới, bản lề. Nắp đóng êm có bản lề nhựa, tránh chất tẩy mạnh làm giòn nhựa.
• Chân bồn và khe sát sàn: nước tiểu bắn, bụi tích ở đây gây mùi. Lau bằng khăn riêng, dùng bàn chải nhỏ cho khe.
• Tay gạt, nút xả: chỗ tay chạm nhiều nhất, lau hằng ngày khi có người ốm trong nhà.

Nếu đã vệ sinh kỹ mà vẫn có mùi, nguyên nhân có thể nằm ở gioăng chân bồn, ống thông hơi, hay xi phông cạn nước. Xem bài bồn cầu bị hôi.

Bồn cầu có nắp rửa điện tử

Bồn cầu thông minh hoặc nắp rửa điện tử có vòi rửa, bộ sấy, bệ sưởi dùng điện. Khi vệ sinh:

1. Rút phích hoặc ngắt aptomat cấp cho nắp trước khi lau, nhất là khi tháo nắp khỏi bồn.
2. Không xịt nước trực tiếp vào bảng điều khiển, khe bản lề, hộp điện.
3. Vệ sinh vòi rửa bằng chức năng tự làm sạch nếu có, hoặc kéo vòi ra theo hướng dẫn và lau bằng khăn mềm.
4. Dùng chất tẩy nhẹ cho phần nhựa; chất tẩy mạnh có thể làm nứt, ố nhựa.
5. Ổ cắm cấp điện cho nắp phải đặt ở vị trí khô, nên đi trên mạch có aptomat chống giật.

Giữ bồn cầu sạch lâu

• Xả nước ngay sau mỗi lần dùng, cọ nhanh khi thấy vệt bẩn mới.
• Không vứt giấy ướt, băng vệ sinh, tóc, dầu mỡ vào bồn cầu.
• Nhà dùng nước giếng nhiều sắt, cặn: lọc nước đầu nguồn giúp giảm ố vàng.
• Lau khô mặt ngoài bồn sau khi tắm để hạn chế vệt nước đọng.

Câu hỏi thường gặp

Bao lâu nên vệ sinh bồn cầu một lần?

Hằng tuần là mức phổ biến cho gia đình. Nhà đông người, có trẻ nhỏ hoặc người ốm nên làm thường xuyên hơn, và lau tay gạt, bệ ngồi hằng ngày.

Dùng nước tẩy javel vệ sinh bồn cầu được không?

Được, pha và dùng theo nhãn sản phẩm, trong phòng thoáng. Không dùng chung hoặc liền kề với chất tẩy bồn cầu có axit, giấm hay nước lau kính chứa amoniac. Muốn đổi chất tẩy, xả nước nhiều lần trước.

Tẩy ố vàng bồn cầu bằng gì?

Dùng chất tẩy có tính axit nhẹ (chất tẩy bồn cầu dạng axit, giấm trắng, axit citric), ngâm đủ lâu rồi chà bằng chổi mềm. Nước tẩy clo chỉ làm trắng bề mặt, không hoà tan cặn khoáng.

Có nên dùng viên tẩy thả vào két nước?

Không nên dùng loại chứa clo. Fluidmaster cảnh báo loại này làm hỏng linh kiện cao su trong két, dẫn tới rò nước.